Bronnen & studies

Review: NAC ≥1200 mg/dag verlaagt COPD-exacerbaties met ~25%.

RCT: ijzer om de dag geeft betere opname dan dagelijks. Onderbouwt alternate-day-dosering.

Cochrane: dagelijkse ijzersuppletie tijdens zwangerschap verlaagt anemie bij geboorte met 70% en laaggeboortegewicht.

Rhodiola rosea-extract toont vergelijkbaar effect als sertraline bij milde tot matige depressie, met significant minder bijwerkingen - verminderd effect-niveau maar betere acceptatie.

NAC 1200 mg/dag vermindert COPD-exacerbaties significant en verbetert kwaliteit van leven bij chronische bronchitis-patiënten.

L-carnitine-suppletie (2-3 g/dag) verbetert symptomen bij hartfalen en verhoogt LVEF - als aanvulling op standaardbehandeling.

IJzergebreksanemie is wereldwijd de meest voorkomende vorm van anemie; ferritine < 30 µg/L wijst op een tekort, ook zonder anemie.

Meta-analyse 25 RCT's: chroom-picolinaat 200-1000 µg/dag verlaagde nuchtere glucose en HbA1c bij T2DM.

Rapid review 35 studies: melatonine 0.5-5 mg verkort slaap-onset-latentie significant. Hoge dosis NIET beter dan lage.

ISAPP consensus: probiotica zijn alleen effectief in stam-specifieke setting. Generieke claims ("good for gut health") niet wetenschappelijk onderbouwd.

Meta-analyse 9 RCT's: bacopa 300 mg gestand. extract gedurende 12 weken verbeterde reactietijd en informatieverwerking.

Review: orale nicotinamide 500 mg 2x/dag vermindert non-melanoom huidkanker-recidieven met 23%.

Lancet-review: lage 25(OH)D-spiegels zijn vaak gevolg van ziekte, niet oorzaak. Belangrijke nuance vs over-supplementatie.

Review: Gymnema sylvestre verlaagt suiker-craving en verbetert glycemische controle in kleine RCT's.

RCT: 400 mg/dag L-ornithine verlaagde cortisol/DHEA-ratio en verbeterde slaapkwaliteit bij gestreste werknemers.

Review: 2-3 g leucine per maaltijd activeert mTOR-pathway en stimuleert spier-eiwitsynthese optimaal.

Review: bèta-glucanen uit gist en haver moduleren immuunfunctie en verlagen LDL-cholesterol significant.

Systematische review: multi-strain probiotica restoreerden microbiota beter dan single-strain bij dysbiose na ziekte.

RCT: 2.5-5 g hydrolysed collagen peptides/dag verbeterde huid-elasticiteit binnen 8 weken.

Meta-analyse 11 RCT's: resveratrol verbeterde nuchtere glucose en insuline-resistentie bij diabetici, niet bij niet-diabetici.

Q-SYMBIO RCT (n=420): 300 mg CoQ10/dag bij hartfalen verlaagde MACE met 50% over 2 jaar.

Cochrane: vitamine D + calcium verlaagt heupfracturen bij institutionele 65+ ouderen. Solitair D heeft minder effect.

CoQ10 300 mg/dag bij chronisch hartfalen vermindert major adverse cardiovascular events met 43% versus placebo over 2 jaar - eerste klinisch onderbouwde supplement met mortaliteit-effect bij hartfalen.

Bewijs voor echinacea bij verkoudheden is gemengd - sommige preparaten verkorten duur en ernst, andere niet. Verschil ligt in plantsoort, plantdeel en bereiding.

Tot 86% van de veganisten heeft een B12-tekort zonder suppletie - orale of intramusculaire suppletie is essentieel.