Bronnen & studies

Pilot-studie (n=20 Alzheimer-patiënten, 20 g/dag creatine 8 weken): hersen-creatine +11% (p<.001), werkgeheugen +10%. Eerste menselijke evidentie dat creatine de bloed-hersenbarrière passeert in significante mate.

Taurine-spiegels dalen met leeftijd; suppletie verlengt levensduur bij muizen en wormen. Humane translatie nog onbekend, maar opende nieuwe onderzoekslijn naar taurine als anti-aging molecule.

Observationele analyse van 22.692 NHANES-deelnemers: het laagste kwartiel creatine-inname via voeding had 10,2 depressiegevallen per 100 personen, het hoogste kwartiel 6,0 (aangepaste OR 0,68). Het verband was het sterkst bij vrouwen (OR 0,62). Observationeel, dus geen bewijs van oorzaak en gevolg.

Muis-studie: AKG verlengde gezonde levensduur. Vertaling naar mens nog niet bevestigd in RCT's.

Systematische review: orale GABA suppletie kan stress verminderen, maar bloed-hersenbarrière-passage blijft controversieel.

Review: apigenine heeft anti-ontstekings- en anxiolytische eigenschappen in dier-studies. Klinische data bij mens beperkt.

Dier-studie: fisetine elimineert senescente cellen en verlengt levensduur in muizen. Klinische trials bij mens lopende.

Dier-studie: chaga-extract remde tumor-progressie. Klinische data bij mens beperkt.

Klinische ervaring: hoge-dosis thiamine (300+ mg/dag) helpt dysautonomie en chronische vermoeidheid bij subtiel-deficient.

Review: sea moss (Irish moss) bevat carrageen en jodium; beperkte humane RCT-data ondanks populariteit.

RCT: theacrine verbeterde aandacht en stemming vergelijkbaar met cafeïne, met minder gewenning.

Review: Gymnema sylvestre verlaagt suiker-craving en verbetert glycemische controle in kleine RCT's.

RCT: 400 mg/dag L-ornithine verlaagde cortisol/DHEA-ratio en verbeterde slaapkwaliteit bij gestreste werknemers.

RCT 6-12 weken: 250 mg/dag pterostilbeen veilig, verlaagde bloeddruk in obese deelnemers. Cholesterol-effecten gemengd.

Open-label trial: hoge dosis thiamine verlichtte chronische vermoeidheid bij IBD-patiënten.

Kleine RCT (46 ouderen, 8 weken, 500 mg magnesium): verbetering van slaapefficientie, inslaaptijd en vroeg ontwaken, met stijging van melatonine en renine en daling van cortisol. Klein en in een oudere populatie met vermoedelijk lage magnesiumstatus, dus niet zomaar te veralgemenen.

Review: L-arginine pre-workout (>6 g) verbetert prestatie marginaal. L-citrulline is effectiever.

Open-label pilot: 100 g açai-pulp 2x/dag verlaagde cholesterol en glucose bij overgewichtige volwassenen.

Open-label studie: 600 mg/dag citroenmelisse-extract verminderde angst-scores 18% en slaapstoornissen 42%.

RCT 16 weken: 2.4 mg fucoxanthine + 300 mg granaatappel-olie verlaagde gewicht 6.9 kg vs 1.4 kg placebo.

RCT: 2.67 g/dag agmatinesulfaat verminderde lage-rug-radiculopathie-pijn significant.

In-vitro + dier-studie: PQQ stimuleert mitochondriale biogenese via PGC-1α. Vertaling naar mens beperkt.

RCT: cordyceps-extract verbeterde inspanningstolerantie en VO2 max bij gezonde 50+.

Systematische review: maca verbetert seksueel verlangen bij gezonde volwassenen, beperkt RCT-bewijs.

Dier + humaan-studie: paprika-extract met capsanthine verhoogde HDL-cholesterol 12-14% bij gezonde mannen.