De fysiologische melatonine-piek bij een gezonde volwassene zit rond 80-150 pg/mL 's nachts. Een tablet van 3 mg geeft bloedwaarden van 1.000-2.000 pg/mL - ruim 10× boven natuurlijk. Meer is niet altijd beter; voor slaaplatentie soms zelfs slechter.
Wat de dosis-respons-studies tonen
- Zhdanova et al. (2001): bij ouderen verbetert 0,1 - 0,3 mg melatonine de slaaplatentie en -kwaliteit het meest. 3-5 mg toonde géén extra voordeel en gaf meer ochtend-sedatie
- Wade et al. (2007): bij volwassenen 55+ verlengt 2 mg vrijgave-tablet (prolonged-release) de slaapduur effectiever dan immediate-release 3 mg
- Cochrane 2002 (Buscemi): hoge doses hebben meer rebound-effect na stoppen
De vier praktische gebruikssituaties
- Jetlag (oost): 0,5-3 mg 30 min vóór de gewenste lokale bedtijd, 3-5 dagen. Voor de uitwest richting helpt het minder
- Delayed Sleep Phase (later opstaan, later inslapen): 0,3-0,5 mg, 4-6 uur vóór gewenste bedtijd - klein chronobiotisch effect, niet sedatief
- Slaap bij 55-plussers: 2 mg prolonged-release, 1-2 uur vóór bedtijd (in EU is dit zelfs het registratie-medicament Circadin)
- Shiftwerk: 1-3 mg na het werk, vóór de daghadende slaapcyclus
Wanneer geen melatonine
- Bij echte insomnie zonder fase-verschuiving werkt melatonine vaak teleurstellend - andere CBT-i benadering eerst
- Bij autoimmuunziekten met voorzichtigheid (theoretische immuun-modulatie)
- Niet voor kinderen routinematig - bespreek met (kinder)arts
- Niet combineren met SSRI's zonder overleg
Kwaliteit van de markt
Een 2017-analyse van 31 commerciële melatonine-producten (Erland & Saxena) vond dat het werkelijke gehalte van -83% tot +478% afweek van het label. Kies derde-partij geteste merken (NSF, USP, Eurofins).
Meer in onze melatonine-gids en op de slaap-klachtpagina.