Vitamine D wordt over het algemeen goed verdragen, maar enkele combinaties verdienen aandacht. Voor de meeste interacties geldt: niet noodzakelijk stoppen, wél tijdsverschil aanhouden of bloedwaarden monitoren.
Medicatie die D-spiegels verlaagt
- Anti-epileptica (fenytoïne, carbamazepine, fenobarbital) verhogen de afbraak van vitamine D in de lever. Patiënten op chronische anti-epileptica hebben meestal 1500-3000 IE/dag nodig vs de standaard 1000 IE.
- Glucocorticoïden (prednison, dexamethason > 3 maanden) verlagen darmopname en versnellen botverlies. Suppletie met D + K2 + calcium is standaardprotocol.
- Cholestyramine en colestipol (cholesterolbinders) binden vetoplosbare vitamines in de darm. Neem D minstens 4 uur na de binder.
- Orlistat (afslankmiddel) verlaagt vetabsorptie en dus ook D. Suppletie altijd minstens 2 uur uit elkaar.
Medicatie waarmee opletten omwille van calcium-effect
- Thiazide-diuretica (hydrochloorthiazide) verminderen calcium-uitscheiding via de nieren. Combinatie met hoge D-doses (>4000 IE) kan hypercalciëmie geven. Bloedwaarden bewaken.
- Digoxine: bij hypercalciëmie door teveel D stijgt de digoxine-toxiciteit. Periodiek calcium controleren.
- Calciumkanaalblokkers: theoretisch verminderd effect bij hypercalciëmie - klinisch zelden relevant bij normale doseringen.
Supplement-combinaties
- Vitamine K2 (MK-7) wordt vaak met D3 gecombineerd. D verhoogt calcium-opname; K2 stuurt het calcium naar botten i.p.v. slagaders. Geen interactie, eerder synergie.
- Magnesium is een cofactor voor D-activatie in de lever en nieren. Magnesium-tekort kan de respons op D-suppletie verminderen.
- Calcium + hoge D + thiazide is een risico-trio voor hypercalciëmie. Eén van de drie tegelijk monitoren.
- Andere vetoplosbare vitamines (A, E, K) zijn concurrent voor opname. In ADEK-multi's wordt dit gebalanceerd.
Veilige praktijk
- Bij chronisch medicatiegebruik: bespreek D-suppletie altijd met je arts of apotheker
- Bij doseringen boven 2000 IE/dag chronisch: jaarlijks bloedwaarden checken (25(OH)D en calcium)
- Bij thiazide of digoxine: lagere starting dose, met monitoring
Meer in onze vitamine D-gids en de vitamine D dosering-pagina.