Klassiek tekort is zeldzaam, maar subklinisch tekort komt veel voor. Welke symptomen wijzen erop, en bij wie zit de behoefte hoger?
Echte hypomagnesiëmie (serum < 0,7 mmol/L) is medisch tamelijk zeldzaam. Maar subklinisch magnesium-tekort - waarbij de bloedwaarde nog normaal is maar de cellulaire voorraad uitgeput - komt naar schatting voor bij 20-30% van de Westerse bevolking. Reden: dieet-magnesium is in 50 jaar met ongeveer een derde gedaald door uitputting van landbouwgrond en raffinage van granen.
Geen enkel symptoom is specifiek voor magnesium-tekort, maar de combinatie van meerdere is verdacht:
Slechts 1% van het lichaamsmagnesium zit in bloed - de rest in botten (60%) en cellen (39%). Bij subklinisch tekort handhaaft het lichaam de bloedwaarde door magnesium uit botten te halen. Serum-magnesium kan dus normaal zijn terwijl intracellulaire voorraad uitgeput is.
Beter (maar duurder): RBC magnesium (rode-bloedcel) of een magnesium loading test. Voor klinische praktijk: bij combinatie van risicofactoren + symptomen, gewoon 8-12 weken proeven met goede suppletie (300 mg bisglycinaat/dag) en evalueren.
Meer in onze magnesium-gids en de klacht-pagina vermoeidheid.
Dubbelblinde RCT (155 slechte slapers, 4 weken): 250 mg magnesium per dag als bisglycinaat (met 1523 mg glycine) verlaagde de Insomnia Severity Index met 3,9 punten tegenover 2,3 met placebo, een klein effect (Cohen's d 0,2). Wie via de voeding weinig magnesium binnenkreeg, leek meer baat te hebben.
Meta-analyse van 14 cross-sectionele studies (855 sporters, 521 controles): sporters hadden ondanks een hogere magnesiuminname (52 mg per dag meer) een iets lager serummagnesium (0,04 mmol/l) en scheidden meer magnesium uit via de urine. Volgens de auteurs wijst dat op een hogere behoefte.
Systematische review van 18 studies bij mensen die gevoelig waren voor angst (lichte angst, PMS, na de bevalling, hoge bloeddruk): magnesium verminderde subjectieve angst in ongeveer de helft van de studies, maar het bewijs was zwak. Geen enkele studie mat stress met een gevalideerde schaal.
Meta-analyse van 34 RCT's (2028 deelnemers): magnesium in een mediane dosis van 368 mg/dag gedurende 3 maanden verlaagde de systolische bloeddruk met 2,0 mmHg en de diastolische met 1,78 mmHg.
Perspectiefartikel: een subklinisch magnesiumtekort kan bestaan terwijl de serumwaarde binnen het gangbare referentie-interval van 0,75-0,95 mmol/L valt. Dat interval steunt op bevolkingsgegevens uit 1974 en niet op klinische uitkomsten; de auteurs pleiten voor een herziening.